Troostmeisjes

Inleiding

Troostmeisjes is de benaming voor vrouwen en meisjes die voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog door het Japanse leger zijn gedwongen tot prostitutie. Zij werden behandeld als seksslavinnen in zogenaamde 'comfort houses' in landen die door Japan werden bezet, zoals China, Korea, de Filipijnen, Taiwan en het voormalige Nederlands-Indië. Ook Nederlandse vrouwen zijn seksueel misbruikt. In het Engels worden zij comfort women genoemd, in het Japans ianfu.

Financiële compensatie

De stichting 'Project Implementation Committee in the Netherlands' (PICN) werd in 1998 in Nederland ingesteld door het Asian Women's Fund. Dit fonds is in 1995 opgericht door verschillende organisaties in Japan met steun van de regering van Japan. Het doel van het driejarige project

was het geven van een geldelijke compensatie aan de Nederlandse slachtoffers van gedwongen prostitutie. Om hiervoor in aanmerking te komen moesten de vrouwen een brief schrijven aan het PICN en voldoen aan een aantal voorwaarden. Voor een aantal vrouwen was er te veel schaamte om te kunnen reageren. Van de ongeveer honderd nog in leven zijnde 'troostmeisjes' zijn 78 vrouwen ingegaan op het aanbod om geld te ontvangen. Vooral de brief

uit 1998 van voormalig premier Ryutaro Hashimoto van Japan aan premier Kok heeft de vrouwen veel goedgedaan. Hierin erkent de Japanse regering het lijden van de troostmeisjes en biedt zij haar excuses aan. Lees verder in het artikel 'Geld en erkenning voor Nederlandse troostmeisjes'.

Websites

Digital Museum: the Comfort Women Issue and the Asian Women’s Fund

Women's Active Museum on War and Peace

Taiwanese comfort women

The Korean Council for the Women drafted for Military Sexual Slavery by Japan

House of Sharing & Japanese Military's Comfort Women Historical Museum in South Korea

Achtergrondinformatie troostmeisjes

Radio en televisie

NOS Journaal over Koreaanse troostmeisjes en het House of Sharing

OVT over troostmeisjes en Japanse militairen

Archiefmateriaal

Inventarisatie "Gedwongen prostitutie van Nederlandse vrouwen in voormalig Nederlands-Indië"

Publicaties

Schaamte en onschuld: het verdrongen oorlogsverleden van troostmeisjes inIndonesië / Hilde Janssen, Jan Banning. - S.l. : Nieuw Amsterdam, 2010. - 237p. : ill.
Verhalen en portretten van Indonesische vrouwen die slachtoffer waren van seksuele dwangarbeid tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het boek maakt deel uit het project 'Troostmeisjes', waaruit ook een fotoboek en een gelijknamige tentoonstelling is voortgekomen.

Women's International War Crimes Tribunal on Japan's Military Sexual Slavery, December 8-12 2000 Tokyo, Japan. - Tokyo : Women's Active Museum on War and Peace (WAM), 2006. - 80p. : foto's : krt. - (WAM Catalogue 1)
Verslag van het Tokio-tribunaal, dat op 4 december 2001 in Den Haag uitspraak deed over de seksuele oorlogsmisdaden van het keizerlijke Japanse leger in de periode 1932-1945. In comfort stations zijn vrouwen, ook wel troostmeisjes genoemd, stelselmatig seksueel misbruikt. Het verslag is geschreven in het Japans, maar bevat wel een foto-overzicht met Engels onderschrift van de mensen die werkten voor het Women's Tribunal en van de troostmeisjes die hebben meegewerkt aan het tribunaal. Het verslag bevat veel foto's, kaarten en een overzicht van internationele krantenberichten.

Listening to voices : testimonies of "comfort women" of the Second World War / Maki Kimura. - London : London School of Economics. Gender Institute, 2003. - 34p. - (New Working Paper Series : issue 8) Online publicatie



Troostmeisjes klagen Japan aan: de ongestrafte misdaden van Japan / Maja Haanskorf
Tambuli. - Jrg. 9 (maart 2002), p. 4-7
Aandacht voor de uitspraak van het Tokio-tribunaal op 4 december 2001, waarin het stelselmatig seksueel misbruik van circa 200.000 tot 500.000 troostmeisjes door Japanse soldaten veroordeeld werd. Online artikel



Japan's comfort women : sexual slavery and prostitution during World War II and the US occupation / Yuki Tanaka, Susan Brownmiller (forew.). - London etc. : Routledge, 2002. - XX, 212p. : foto's. - (Asia's transformations)
De auteur beschrijft de oorsprong van het 'comfort women' systeem; het leven van deze 'troostmeisjes', onder zowel de Japanse als de geallieerde bezetting, in Korea, China, Nederlands-Indië en de Filippijnen; de houding van de geallieerde strijdkrachten tegenover de kwestie van de 'comfort women'; seksueel geweld door geallieerden tegen Japanse vrouwen in 1945-1946.
Vindplaats: ZO AZ 38 2002

The speaking agency of silence : tracing a body of history : Dutch and Indo-Dutch comfort women / Crystal M. Baik. - Amsterdam : School for International Training, 2001. - 37p.
Scriptie over het systeem van de zogenoemde troostmeisjes ten tijde van de Japanse bezetting van Nederlands-Indië.
Vindplaats: ZO AZ 1G 2001

Troostmeisjes : verkrachting in naam van de keizer / Brigitte Ars. - Amsterdam : De Arbeiderspers, 2000. - 319p. : ill.
Op basis van persoonlijke getuigenissen van slachtoffers, hun verkrachters en andere getuigen schetst de auteur een beeld van de ervaringen van Koreaanse, Indonesische, Nederlandse en Chinese vrouwen die in de Tweede Wereldoorlog als seksslavin werden gebruikt door Japanse militairen.
Vindplaats: O AZ 3 2000

Ianfu : the comfort women of the Japanese imperial army of the Pacific war : broken silence / David Andrew Schmidt. - Lewiston : Edwin Mellen Press, 2000. - VII, 218p. - (Japanese Studies ; 10)
De auteur verdiepte zich in het lot van de troostmeisjes sinds hij een rechtsgeding tegen de Japanse regering bijwoonde in 1991. Sindsdien deed hij uitgebreid onderzoek naar het onderwerp en hield interviews met voormalige troostmeisjes en Japanse veteranen in Japan, Zuid-Korea en de Verenigde Staten.
Vindplaats: O AZ 39 2000

Dossier

Zie ook het dossier Gevolgen voor vrouwen in situaties van oorlog en gewapende conflicten

Auteur: Arlette Strijland
Datum: 13 juni 2007

Dossiers

Zoek in

In de ‘dossiers’ brengt Atria informatie over specifieke onderwerpen bij elkaar. De aanleiding daarvoor kan een veelgestelde vraag zijn, of een maatschappelijk relevant onderwerp. De dossiers bevatten verwijzingen naar informatiebronnen binnen én buiten Atria en worden regelmatig bijgewerkt.

Dossiers vinden

Onder het tabblad 'overzicht' vindt u een lijst met alle dossiers.
Als u zoekt via de integrale zoekfunctie op onze website, kunt naast allerlei ander materiaal ook dossiers tegenkomen.
© 2013 Atria Bezoekadres Atria: Vijzelstraat 20, 1017 HK Amsterdam, 020 - 6650820, [email protected]